Je denkt wat je eet...

Alina Dobre (41) werkte als arts bij Jellinek Minnesota en verslavingskliniek Ready for Change. De van oorsprong Roemeense werd er dagelijks gecon- fronteerd met de gezondheidsgevolgen van een vaak jarenlange verslaving. Ondanks dat ze een groot voorstander van het 12 stappen model is, mist dat in haar ogen nog een belangrijke stap: een alles omvattende fysieke nazorg. 'Wanneer iemand de kliniek verlaat is de lichamelijke balans vaak nog ver te zoeken.'

'Gespecialiseerd in integrale medische verslavingszorg,' zo omschrijft Alina Dobre haar kersverse bedrijf 'Voor 12', dat ze onlangs samen met haar zus en man in het midden van Neder- land is gestart. Volgens Dobre vervult ze hiermee de behoefte aan de - in haar ogen - belangrijke fysieke nazorg die vaak nog ontbreekt. Ze beschouwt het als the missing link binnen de verslavingszorg en ziet hun bedrijf vooral als een aanvulling op het 12-stappenprogramma. Ze zijn dus beslist niet de zoveel- ste verslavingskliniek en vormen geen concurrentie voor de bestaande klinieken. 'Integendeel,' benadrukt Dobre. Ze werken hier dus niet met counselors, psychologen of psychi- aters, maar alleen met artsen en therapeuten die zich specifiek op het fysieke aspect richten. Haar man is bioloog en houdt zich vooral bezig met het zakelijke gedeelte en haar zus is ook arts en heeft bijna haar opleiding Chinese acupunctuur afgerond. Verder is het de bedoeling dat ze in de toekomst nog andere zelfstandige therapeuten aantrekken om hun team te versterken. Dobre: 'De klinieken die met het 12-stappen programma werken, zijn bij uitstek geschikt om mensen op professionele wijze door deze stap- pen te begeleiden. Middels de daar geboden doortastende aanpak verkrijgen mensen meer inzicht in de onderliggende, diepere oorzaken van hun verslaving. Het doorlopen van alle 12 stappen is een diepgaand en intensief geestelijk proces. Daarnaast wordt er ook wel naar de fysieke aspecten gekeken, zoals voldoende rust, beweging en goede voeding, maar daar ligt meestal niet de nadruk op. Veel verslavingen laten echter de nodige fysieke sporen na die niet zomaar binnen een paar weken of maanden zijn weggevaagd. Vaak is er na opname in een kliniek nog sprake van slecht functio- nerende darmen, ernstig verstoorde leverwaarden en/of een ver- zwakte nierfunctie. De reguliere geneeskunde kan hier heel weinig aan doen, maar de complementaire zorg (alternatieve therapieën met bewezen effectiviteit) des te meer. Met behulp van bepaalde (reinigings)kuren en kruiden kunnen we deze vitale organen weer versterken, waardoor mensen zich steeds beter gaan voelen met als gevolg dat ze weerbaarder zijn. Het is al moeilijk genoeg om na de beschermde omgeving van een kliniek ineens weer in de harde maatschappij te staan.'

'De manier waarop je eet is van invloed op je gedrag. Dat is wetenschappelijk bewezen'

Eén plus één is drie
Het uitganspunt van 'Voor 12' is dat lichaam en geest onlosmake- lijk met elkaar zijn verbonden. Dobre is daar heilig van overtuigd en om die reden heeft ze haar studie medicijnen later aange- vuld met een opleiding Ayurveda. Deze van oorsprong Indiase gezondheidsleer gaat uit van de totale gezondheid. Het is een veelomvattend systeem van medische voorschriften en prakti- sche handelingen, die steeds meer ondersteund worden door de moderne medische wetenschap. De combinatie van reguliere en complementaire kennis – de holistische aanpak - komt in Neder- land mondjesmaat op gang, maar is volgens Dobre nog steeds te veel verdeeld in twee kampen. 'Jammer,' vindt ze. 'Want zowel de reguliere als de alternatieve complementaire zorg zijn beide waardevol en vullen elkaar juist heel goed aan. Hierdoor vergroot je de kans op verbetering.' Het aanvullen van de reguliere zorg met als doel een beter resultaat is iets dat ze in Amerika al veel beter hebben begrepen. Om die reden is Dobre dan ook aange- sloten bij het Amerikaanse Institute for Functional Medicine. Dobre: 'Dit gerenommeerde instituut ziet de mens niet langer als een verzameling van verschillende klachten, maar gaat uit van de mens als geheel. Ze verrichten hier heel veel wetenschappelijk onderzoek en werken nauw samen met de therapeuten die aan hen verbonden zijn. Omdat ze in Amerika ook op gezondheids- gebied jaren vooruit lopen, blijven we op die manier goed op de hoogte van de laatste ontwikkelingen. Gelukkig maar, want in Nederland werken we met zogenaamde protocollen, waarin wordt vastgesteld welke stappen moeten worden ondernomen om tot een bepaald resultaat te komen. Deze protocollen zijn zeker nuttig, maar zijn soms onvoldoende flexibel. Dan kan het soms heel lang duren voordat nieuwe belangrijke ontwikkelingen daarin worden opgenomen. Dit kunnen we nu compenseren.'

Een zekere kick
Voeding speelt in Ayurveda een prominente rol en wordt aan- gepast aan de constitutie (de aangeboren geestelijke en fysieke gesteldheid) van ieder mens. Dobre: 'De manier waarop je eet is van invloed op je gedrag. Dat is wetenschappelijk bewezen en al lang geen nieuws meer. Binnen Ayurveda wordt daar heel subtiel mee gewerkt. Naast typische ayurvedische kruiden en supplementen werken we ook met andere voedingsadviezen.' Zo is de stof dopamine onder andere verantwoordelijk voor onze 'Feel Good Mood'. Het is een neurotransmitter, die als een soort boodschapper in de hersenen fungeert. Het dopa- minesysteem is actief als mensen met plezier en/of aandacht met iets bezig zijn, ook wel flow genoemd. Verslavende stoffen zoals alcohol, drugs en cafeïne, maar ook suiker verstoren de dopaminebalans. De eerste paar keer dat dergelijke middelen gebruikt worden gaat het dopamineniveau omhoog, wat een zekere kick veroorzaakt. Na verloop van tijd gebeurt er echter het omgekeerde. Het wordt dan steeds moeilijker om het dopamineniveau op peil te houden en een laag dopamineniveau heeft tot gevolg dat men zich niet prettig voelt. Daarom blijf je de zucht- de aandrang - voelen om deze stof(fen) te blijven gebruiken. Voeding die de bouwstenen voor de aanmaak van dopamine levert kan dus ondersteunend werken bij mensen in herstel. Dobre: 'Je bent wat je eet, is al een eeuwenoude wijs- heid, maar je dénkt dus ook wat je eet. En wanneer iemand zich goed voelt en positief denkt, wordt de kans op een eventu- ele terugval aanzienlijk verminderd.' En hoe zit het met Dobre zelf? Houdt zij zich wel altijd aan de regels en is zij daardoor altijd perfect in balans? Lachend: 'Ondanks al mijn kennis eet ik ook niet altijd zo gezond als ik wel zou willen. Ook ik ken mijn zwaktes. In Roemenië zeggen we: 'Je moet doen wat de priester zégt, niet wat hij doet!' Ach ja, we blijven mensen en daarom is niemand perfect. Gelukkig maar, want dan zou het wel heel saai worden.'

In Roemenië zeggen we: 'Je moet doen wat de priester zégt, niet wat hij doet!'

Good Mood Food
Binnen ons brein spelen zich tal van chemische processen
af. Net zoals je met drank en drugs deze processen kunt beïnvloeden, is het ook mogelijk om dat met voeding te doen. Welke voeding kan een positief effect op ons denken hebben? Het eten van veel groenten en fruit is heel belangrijk omdat deze boordevol vitaminen én antioxidanten zitten. Dit zijn stoffen die je beschermen tegen 'vrije radicalen', bijzonder reactieve moleculen/deeltjes die celmembranen, eiwitten en zelfs de genen aanvallen en beschadigen. Verder zijn (vette) vis, eieren, vlees, kaas, melk (-producten), avocado, noten, zaden en peulvruchten rijk aan tyrosine, het aminozuur dat nodig is voor de aanmaak van dopamine. Gezonde (onverza- digde) vetten zoals extra virgin olijfolie of visolie zijn ook heel essentieel voor het goed functioneren van onze bovenkamer, net zoals het drinken van voldoende water (minimaal 1,5 tot 2 liter zuiver water per dag) en het matigen van koffie en suiker.

Op weg
'Voor 12' biedt naast nazorg ook een stuk voorzorg. Zo willen ze mensen graag beter informeren over de verschillende moge- lijkheden om hun verslaving aan te pakken. Dobre merkt dat in het steeds drukker wordende land der verslavingszorg het voor veel mensen onduidelijk is welke weg ze nu moeten bewande- len. 'Dat maakt het lastig voor ze,' legt ze uit. 'Meestal bellen mensen naar een kliniek waar ze dan mee
in zee gaan, terwijl een andere kliniek wellicht beter bij ze had gepast. Bij ons kunnen ze hun verhaal kwijt en wij bekijken dan vervolgens wat het beste bij een bepaalde persoon en bij zijn of haar situatie past.' Als een soort reisbureau willen ze mensen hulp bieden bij het maken van het juiste plan van aanpak. Daarnaast bieden ze ook de eerste medische hulp om mensen bij te staan met het detox-proces. Dobre: 'Als de situatie het enigszins toestaat begeleiden we mensen om het detox-proces bij hen thuis te laten verlopen. Dat kan alleen in bepaalde geval- len en in goede samenwerking met familieleden en/of vrienden die bereid zijn hierbij te helpen. Ook is het mogelijk om – in speciale gevallen – een programma op maat samen te stellen waarbij Dobre's bedrijf bij uitzondering ook een counselor in kan huren. Toch pleit ze liever voor groepsbijeenkomsten. Dobre: 'Ondanks dat sommige mensen liever alleen met een counselor aan de slag willen, raad ik ze uiteindelijk toch aan om naar een 12 stappenkliniek of groepsbijeenkomsten te gaan. Het is inmiddels wetenschappelijk bewezen dat groepstherapie nu eenmaal beter werkt dan individuele therapie. Ook wij geloven in samenwerking met meerdere partijen. Verbinding is – zeker binnen de verslavingszorg – van levensbelang. Dat is ons uitgangspunt. We hebben elkaar allemaal nodig en samen sta je sterker dan alleen.'
www.voor12.nl

Bekijk hier de column in pdf