Theo Nijland

Theo Nijland (52) zingt, schrijft, doceert en inspireert. Vooral achter de schermen. Hij is zo’n artiest die je op een dag ontdekt en waarvan je niet begrijpt dat je hem nog niet kende, want zijn teksten en zijn stemgeluid raken je tot in je ziel.

Waar geloof je in?
“Geloof is een mooie motor om je aan het denken te zetten. Het heeft sociaal gezien ook zeker een functie en brengt mensen bijeen. Als kind moest ik wekelijks naar de kerk. Toch had ik niets met God,
net zo min als met Sinterklaas. Ik begreep al heel jong dat ik die niet serieus kon nemen. Ik ben een pragmaticus en geloof daarom alleen in dat wat ik kan zien. Zoals in de mens die zo wonderlijk en interessant is dat ik niets anders nodig heb. Daar put ik al mijn geloof en inspiratie uit. Om mijn ziel en zaligheid aan een dergelijk abstract gegeven als God op te hangen, dat vind ik verspilde energie. Daar heb ik geen antenne voor. Ik denk dat veel mensen in zaken als God en reïncarnatie geloven uit angst voor de dood. De angst dat er daarna niets meer is. Dan is het wel een geruststellend idee dat je toch nog doorleeft of knus naar de hemel gaat. Ik geloof zelf dat ik er op een dag gewoon niet meer ben. Als men later nog iets van me terugvindt in een oude doos zou dat leuk zijn. Dan herleef ik weer even in de vorm van een lied of een verhaal.
De mens is de enige soort die van de natuur naar de cultuur is gegaan; wij weten alles naar onze hand te zetten. Daarin maken we enorme fouten, maar ook veel moois. Wanneer ik naar de muziek van Bach luister heb ik geen God nodig.
Ik ben gefascineerd door zijn enorme oeuvre in de hoge kwaliteit ervan. Zijn muziek is zo magisch dat je je erin kunt verliezen. Deze man had een grote gave en heeft daar ook gebruik van gemaakt. Het is hem echt niet van bovenaf aan komen waaien.
Hij is voor mij het bewijs dat het erom gaat je talent tot het uiterste te gebruiken.”

Je noemt het magische muziek, je gelooft dus wel in magie?
“Jazeker, ik ben eigenlijk alleen maar bezig met magie te laten ontstaan. Daarmee bedoel ik geen buitenaardse ervaring, maar de magie waarvoor ik zelf heb gezorgd en die daardoor voelbaar is tussen mij en mijn publiek. Dan stroomt het allemaal en lijkt het bijna of we met elkaar zweven. Toch is er niets zwevends aan, omdat ik weet dat het te maken heeft met het huiswerk wat ik heb gedaan, de tekst die ik heb geschreven en de mate waarin ik mezelf op dat moment weet te geven.”

Het is mijn diepe ambitie om mensen te laven en te louteren. Tot op het bot, als het even kan

Is er iets heilig voor je?
“Tja, heilig... erg belangrijk voor mij is mijn eenzaamheid, in de goede zin van het woord. Ik heb het alleen zijn, de ruimte en de stilte nodig om te creëren. Eten neemt voor mij daarnaast een heel speciale plaats in. Er schuilt een gepassioneerd kok in mij en het liefst kook ik zelf thuis voor vrienden. Tijdens het bereiden van eten raak ik in een bijna meditatieve staat. Niet dat ik iets met zen heb, maar ik kan me zo voorstellen dat wanneer ik een eend sta te ontbenen, dit er toch veel mee te maken heeft. Vanwege mijn respect en liefde voor mijn omgeving, mijn naasten en het eten vraag ik altijd om stilte voor de maaltijd. Niet om te bidden, maar om uitleg te geven over wat we gaan eten en er op die manier meer aandacht aan te geven. Ik bepaal zelfs een enkele keer het gespreksonderwerp. Als een soort regisseur maak ik graag een waar ritueel van zo’n vriendenmaal. Of het nu om eten gaat of om een voorstelling; het is mijn diepe ambitie om mensen te laven en te louteren. Tot op het bot, als het even kan.”

Liefde te over. En hoe staat het met dé liefde in je leven?
“Ik heb lange periodes gekend waarin ik alleen was en lange periodes dat ik met een partner was en ik vond het allebei leuk. Iedere voorbije relatie heeft bijgedragen aan de persoon die ik nu ben en vind ik daarom belangrijk. Als ik met iemand kan zijn die me weet te motiveren en waarop ik me bij tijd en wijlen kan afreageren dan vind ik dat prettig. Een relatie moet voor mij echter niet te lastig worden. Ik kan absoluut niet tegen spanningen. Dat legt mij lam. Niet dat ik geen ruzie kan maken, integendeel, maar ruzies moeten wel snel uitgevochten kunnen worden, zodat er niets blijft smeulen. Gelukkig kan ik heel goed alleen zijn en bevind ik me nu in de ideale situatie dat ik een zeevarende vriend heb. Ik ben uiterst geschikt als zeemansvrouw!”

Je nieuwe programma heet ‘Masterclass’, vanwaar deze naam?
“Ik ga wat sluiers oplichten, waarbij ik zowel het kijk- en luistergedrag van het publiek als het werk van matig presterende collega’s niet zal sparen. Dit houdt natuurlijk wel in dat mijn eigen nieuwe repertoire van grote klasse moet zijn. Anders wordt ik afgemaakt.”

Waar hoop je op?
“Is het nu de bedoeling dat ik vrede op aarde wens? Natuurlijk hoop ik dat, maar ik ben wel zo’n realist dat ik weet dat het nooit echt beter zal worden. Ondanks het feit dat ik een aartsoptimist ben. Ik houd het daarom klein en hoop op meer erkenning en weerklank van mijn talent. Er wordt in ieder geval hard aan gewerkt!”

Informatie: www.theonijland.nl

tekst : Roxane Catz
fotografie :Ben van Duin