Sylvia Kristel

Sylvia Kristel (54) werd van een gewoon meisje uit Utrecht plotseling een wereldster. De rol van Emmanuelle in de gelijknamige en spraakmakende film - een van Frankrijk’s grootste kassuccessen aller tijden - veranderde haar leven compleet. Onlangs verscheen Kristel’s autobiografie ‘Naakt’, waarin ze verslag doet van een bijzonder, heftig en aangrijpend leven.

Waar geloof je in?
“Geloof vind ik een zwaar en tegelijk een vaag begrip. Wanneer iemand over geloven begint, zet ik daar direct mijn vraagtekens bij. Ik ben een heel rationeel mens en wil de dingen wéten in plaats van geloven. Alles wat ik geloof komt voort uit wat ik zie of ervaar. Als ik op een stralende dag een zogenaamde hangjongere aanschouw die een oud dametje helpt oversteken, geloof ik ineens erg in de mensheid. Ik denk dat hetgeen je ziet en hóe je het ziet ook sterk met jezelf te maken heeft. Als ik toch érgens in moet geloven dan is het wel de natuur. Die vind ik zo overweldigend dat ik me er vaak niet eens prettig in voel. Zeeen en bergen zijn daarom niet aan mij besteed. Die vind ik te onvoorspelbaar. Ik zou wel over het strand willen lopen, maar liever niet alleen. Ik loop wel door de stad. Daar voel ik me het veiligst. Als kind groeide ik op in het centrum van Utrecht. Toen ik later naar kostschool in de bossen werd gestuurd, werd ik echt onpasselijk van de stilte en die overdaad aan zuurstof. Ik was er gewoon niet aan gewend. Nu waag ik me nog steeds niet in een bos. Niet omdat ik het er niet mooi vind, maar ik ben als de dood voor teken.”

Dat klinkt nogal angstig uit de mond van iemand die taboes heeft weten te doorbreken en een dodelijke ziekte heeft overwonnen.
“Nogmaals, ik ben een realist en daarom voorzichtig. Er kan van alles gebeuren en ook dat weet ik inmiddels. Toen ik dacht dat mijn keelkanker was overwonnen, dook het plotseling in een deel van mijn long op. De angst zat er toen goed in. Inmiddels ben ik gelukkig helemaal schoon, maar ik sta nog steeds onder controle. Ik denk wel dat mijn ziekte de prijs was die ik heb moeten betalen voor mijn vroegere leven. Ik ben er in zekere zin door gelouterd. Het was eigenlijk ook prettig om me nu eens een heel lange tijd op mijn lichaam en de genezing ervan te concentreren.

Tijdens dat proces heb ik volledig vertrouwd op de medische wetenschap en de kundigheid van mijn behandelende artsen. Dat was waarin ik geloofde, waaraan ik me vasthield. Ik ben denk ik dus niet heel erg ‘spiritueel’. Mijn schoonzusje probeert me er nu aan te krijgen. Zij doet heel gepassioneerd aan healing en kan dat zelfs op afstand. Ze geeft me massages en werkt met edelstenen die bepaalde krachten zouden bezitten. Eerlijk gezegd geloof ik er allemaal niet zo in, maar ik sta er wel voor open. Er valt tenslotte nog veel te leren. Bij spiritualiteit denk ik met name aan bezieling en die vind ik vooral in de kunst en in literatuur. Gelukkig ben ik wel een optimist en zie ik het bijna als mijn plicht om de schoonheid en goedheid in de dingen te ontdekken.
Het glas is bij mij altijd half vol.”

Dit heeft een zekere compassie opgeleverd. Voor mezelf en de wereld om me heen. In ieder geval meer rust en dat kan ik wel gebruiken. Gemoedsrust maakt dat je steeds minder wilt najagen en daardoor min der nodig hebt. Dan ontstaat er steeds meer ruimte voor liefde om te groeien. Dan kun je - zoals Gandhi ooit zo mooi heeft gezegd - zélf de verandering worden die je wenst in de wereld.”

Vroeger heb ik serieus overwogen om non te worden.

Dat is toch wel eens anders geweest?
“Je doelt hier op mijn vroegere drankgebruik en zo? Ach ja, daar hoeven we niet geheimzinnig over te doen. In mijn boek wind ik daar ook geen doekjes om. Het plotselinge grote succes en het mondaine, vluchtige leven hebben me alle kansen geboden om van de verboden vruchten te eten. Tel daar mijn genetische belasting bij op - mijn ouders waren beiden aan de drank - en het resultaat loog er niet om. Het klassieke verhaal, zeg maar. Gelukkig ben ik ten halve gekeerd. Ik ben helemaal gestopt met de drugs en heb lange tijd niet gedronken. Nu kan ik af en toe genieten van een glaasje wijn, zonder over mijn grenzen te gaan. Ik ben veel te blij dat ik leef! Het leven van sex, drugs and rock & roll is niet vol te houden en verandert je leven uiteindelijk in een hel. Ondanks die hoge prijs, heb ik nergens spijt van. Ik heb de uiterste hoeken van mijn ziel leren kennen. Nu houd ik gelukkig meer van mezelf.”

Van wie nog meer?
“Van mijn zoon Arthur om te beginnen. Hij is voor mij het belangrijkste in mijn leven. Van mijn ouders ook,maar die zijn helaas overleden. Van mijn zusje, mijn broer en de vrienden om me heen. En niet te vergeten van de lieve nonnen van de kostschool. Daar straalde zo’n rust van uit. Hun leven leek zo veilig en overzichtelijk. Dat leek me toen ook wel wat. Verder waren er de nodige romantische liefdes in mijn leven, mannen van wie ik stuk voor stuk op een andere manier hield. Al met al denk ik met veel blijdschap terug aan de Belgen. Hugo Claus, de vader van mijn zoon en Freddy de Vree, mijn laatste liefde die helaas te vroeg is overleden. Hij was een groot cadeau in mijn leven.”

Waar hoop je nog op?
“Dat het klimaatprobleem kan worden opgelost en ‘Amsterdam aan zee’ nooit een waarheid zal worden. Het zo’n vaart niet zal lopen en we met z’n allen nog een tijdje meegaan. Ik ben een nieuwsgierig mens dat het liefst alle ontwikkelingen volgt en daarnaast mezelf wil blijven ontwikkelen.
Ik vind het leuker om er te zijn dan om er niet te zijn. Ik hoop daarom op het eeuwige leven.
Ja, daar zou ik wel in willen geloven!”

Sylvia Kristel, ‘Naakt’, een autobiografie,
uitgeverij de Bezige Bij, € 17,90,
ISBN 9789023425533.

tekst : Roxane Catz
fotografie :Melinda-lou van der Linden