Beatrijs Smulders

Beatrijs Smulders, oprichtster van het Geboortecentrum, is zonder twijfel de bekendste vroedvrouw van Nederland. Haar drie boeken over zwangerschap en bevallen verkochten als warme broodjes en inmiddels is ze alweer aan het ‘bevallen’ van haar vierde. Dit boek gaat over het eerste jaar na de geboorte. Een jaar waarin niets meer hetzelfde is.

Waar geloof je in?
In een onvoorstelbare realiteit, die de meeste mensen niet kunnen bevatten. Ik noem het altijd de factor X, de onbekende factor.

Wat bedoel je daar precies mee?
Gaandeweg ben ik er achter gekomen dat de mens eigenlijk zeer beperkt is. Hij is te vergelijken met een mier in een mierenhoop. Als hij geluk heeft komt hij er nog eens bovenop terecht en ziet daardoor ineens het bos, de zon en de wolken. Maar meestal blijft zijn zicht beperkt tot die ene hoop. Dat is zijn werkelijkheid. Onze zintuigen zijn het kompas waarop wij mensen varen. Die creëren onze werkelijkheid. Daar moeten we het in dit leven mee doen. Dat klinkt misschien wat basaal, maar ik zoek vaak een biologische verklaring. Dat komt natuurlijk ook door mijn vak.

Ik geloof in de factor X

Maar hoe werkt de geest dan volgens jou?
Die is heel manipulatief en altijd maar bezig om te overleven en ergens voordeel uit te halen. Eigenlijk is de geest heel egocentrisch en veroorzaakt daarom veel fragmentatie en ellende. Iedereen denkt voor zichzelf, voor zijn eigen hachje, familie en land. Ik snap ook niet dat een heleboel mensen denken dingen zeker te weten of uitgaan van één bepaalde waarheid of één bepaalde religie. Die arrogantie.... Door volledige identificatie met één geloof zoals de Islam, het Jodendom of het Katholicisme ontstaan alleen maar ellendige oorlogen. Dat kan toch niet de bedoeling zijn? Daarom zie ik onze beperkte geest als de belangrijkste oorzaak van al ons lijden, omdat we hierdoor continu in conflict zijn met onszelf en met anderen. Mijn geest werkt natuurlijk niet anders, maar ik tracht mezelf bewust uit dat conflictueuze circus te onttrekken.

Hoe doe je dat dan?
Door er als het ware boven te gaan hangen, mezelf vanuit die helicopter-view  te observeren en waar mogelijk te corrigeren. Oordelen is ook zo’n typisch mechanisme van de geest waar we onszelf en anderen tekort mee doen. Iedere keer als ik mezelf daarop betrap, denk ik: “hé, daar doe ik het weer” en laat ik mijn oordeel varen. Op deze manier tracht ik de schade zoveel mogelijk te beperken, want ik heb helemaal geen zin om anderen of mezelf pijn te doen.

Maar is dat niet onvermijdelijk?
Ik weet als geen ander dat je pijn niet uit de weg kunt gaan. Sterker nog: ik geloof dat pijn nodig is om te groeien. Het is de sleutel naar een hoger plan, een hoger bewustzijn. Het is daarbij belangrijk om dicht bij de pijn te blijven, er niet voor weg te lopen, maar het aan te gaan. Zo kom je steeds dichter bij je eigen essentie. Ik ervaar dit ook in mijn werk. Door de pijn komt een vrouw totaal in contact met zichzelf. Er ontstaat dan vaak een soort vacuüm waarin geen tijd en ruimte meer bestaat. Je geest wordt even uitgeschakeld en er is dus ook geen dualiteit. Dit alles zorgt voor een enorme kracht die uiteindelijk resulteert in de geboorte van het kind. Het is eigenlijk een prachtige metafoor, te vergelijken met die van het Christusverhaal. Daarom moet in bepaalde situaties de pijn nog veel erger worden, voordat de omslag komt.

De pijn als poort naar verlossing?
Ik zie de pijn eerder als een poort naar de liefde en dat geldt vooral voor geestelijke pijn. Iedereen wordt volkomen ongeschonden geboren. Dat zie je ook aan baby’s. Dat zijn net bolletjes goud. Ze zijn nog helemaal oningevuld. Hun geest is nog blanco, volledig ongeconditioneerd. Maar vroeg of laat wordt ieder kind in meer of mindere mate beschadigd en creëert het een schild van bescherming om zich heen. Door dit schild, wat met de jaren dikker wordt, staat een mens steeds minder in contact met zijn essentie. Daarom doen mensen zich vaak anders voor dan ze in werkelijkheid zijn. Er is dan nog maar één weg terug naar huis: weer door die laag van pijn gaan om bij je pure kern te komen. Bij die oorspronkelijke staat van zuiverheid, waarin je ooit bent geboren. Ik bedoel niet dat je oeverloos moet gaan graven in álle pijn van vroeger, maar meer dat je het niet uit de weg moet gaan wanneer het op je pad komt. Want pijn die je nu ervaart, heeft altijd te maken met vroeger.

Heb je dit zelf ervaren?
Rond m’n twintigste was ik een periode doodongelukkig. Ik was mezelf volledig kwijt en wist niet meer wat ik wilde. Ik dacht toen nog dat ik liefde en waardering buiten mezelf kon vinden, maar dat bleek al snel een illusie. Wel  was ik geboeid door de kracht van seksualiteit. Nadat ik mezelf eerst nog vertwijfeld had zitten afvragen of ik dan maar geen chique prostitué moest worden, wist ik ineens dat het daarmee niks te maken had. Ik wilde  verloskunde gaan doen. Daarin viel alles samen wat me wezenlijk interesseerde en dat is gelukkig nog steeds zo. Het is fantastisch mooi werk dat me iedere dag weer confronteert met mezelf en het grote onbekende mysterie. Ook op relatiegebied ben ik door schade en schande wijs geworden en daardoor heb ik nu de beste relatie die ik me kan wensen. En omdat ik mijn twee kinderen op latere leeftijd heb gekregen, hebben ze gelukkig een meer uitgebalanceerde moeder. “Ouderdom komt met gebreken,” zegt men wel, maar ik zeg liever: “Hoe ouder, hoe milder, wijzer en interessanter” en de gebreken probeer ik zo lang mogelijk buiten de deur te houden!