Niet van de tijd

"Haast je als je tijd hebt, dan heb je tijd als je haast hebt," riep mijn schoonmoeder altijd. Een mooi streven, maar niet voor mij wegge- legd. Want als ik er goed over nadenk, komen al mijn problemen voort uit mijn slechte samenwerking met 'dé tijd'. Tijd! Wie dat fenomeen ooit heeft verzonnen! ik ben er gewoon niet van en ik ben er ook niet bij. Zo begrijp ik bijvoorbeeld ook niets van de verkoopdata van kle- dingwinkels en loop steevast achter de feiten aan. Tegen de tijd dat het eindelijk eens mooi weer is en ik 'n leuk strandsetje wil aanschaf- fen, hangen er alleen nog maar wat treurige modellen in de rekken. Of het nou om kleding, kerstinkopen of vakanties boeken gaat, voor alles moet je er steeds eerder bij zijn of je piest naast de pot. ik raak er maar opgejaagd van en dat schiet al helemaal niet op. Verder word ik heel blij als iemand een afspraak afzegt of als iets ineens niet doorgaat. Natuurlijk is dat ook wel jammer, maar die tijd die ik dan spontaan vind, maakt alles weer goed! En als ik een etentje geef, dan kan iemand me echt gek maken door stipt op tijd – of nog erger – te vroeg bij me op de stoep staan. Bij mij mag je dus altijd gerust te laat komen. Graag zelfs!

Als kind was ik in ieder geval nooit met tijd bezig. Dat deden anderen toen nog voor me. En als ik dat per ongeluk wel was, kwam het omdat 'ie me juist te langzaam ging. Toen kon ik me nog écht vervelen. Aan al die vrije woensdagmiddagen leek geen einde te komen en de zomer- vakantie was niet te overzien. Vroeger was ik nog 'elf-én-driekwárt' en nu forty-'something'. Wat is er gebeurd dat ik alleen nog maar op de rem wil staan? ik wil zoveel, maar weet domweg niet waar ik de tijd voor dit alles vandaan moet halen. in mijn poging tot enige struc- tuur sta ik steeds vroeger op en maak ik uitgebreide to-do lijsten, die natuurlijk weer te lang zijn zodat ik ze nooit afkrijg en ik nog meer het gevoel krijg tijd te kort te komen. sTOp! Effe in de reset, want ik draaf door. Het schijnt namelijk dat je de tijd kunt vertragen door de dingen juist rustiger en met meer aandacht te doen. En vooral in een natuurlijk ritme. Maar dat laatste zijn we juist verleerd en dat komt omdat we voortdurend met de klok leven. Die regeert ons en dat is dus de boosdoener. Vroeger leefden we met het ritme van de natuur. Toen ging je slapen als het donker werd en stond je op zodra de zon zich weer liet zien. Nu blijven we vaak tot laat op met behulp van kunstlicht, tv en/of computer en worden we wakker van de wekker (de uitzonderingen daar gelaten uiteraard). Dit werd me allemaal nog eens duidelijk uit de doeken gedaan door een hoogleraar 'chronobio- logie' die voorbij kwam in een televisieprogramma over het mense- lijke bioritme. Het ging over de rol die de tijd speelt in biologische processen en hoezeer we door onze onnatuurlijke manier van leven met z'n allen van ons bio-ritmische padje af zijn geraakt. Naast alle haast en stress is het vooral onze reislust - met alle jetlags van dien – die ons ritme verstoort. Wist je trouwens dat er ook zoiets als 'sociale jetlag' bestaat? Dat zijn de tijdsverschillen die veel mensen in het weekend oplopen, wanneer ze tot in de vroeg uurtjes uitgaan.

Vroeger was ik nog
'elf-én-driekwárt' en
nu forty-something'

Die weekenden staan gemiddeld gelijk aan een retourtje Moskou. En zelfs de zomertijd gaat ons niet in de koude kleren zitten! Dat éne uurtje tijdverschil zorgt – afgezien van de nodige externe chaos - ook voor veel interne chaos, zo blijkt. Volgens wetenschappers is het pure verspilling van de menselijke energie, verstoort het ons nachtritme en wordt de bekende voorjaarsmoeheid erdoor versterkt. De zomer- tijd stamt nog uit een tijd waarin verlichting een belangrijker deel was van het energieverbruik dan tegenwoordig. Tegenwoordig zit men toch wel binnen achter tv of computer met – als het tegenzit - de airco ook nog aan. Het slaat dus nergens meer op. En tegen de tijd dat ik al mijn kloksystemen (oven, auto, tomtom, tv, telefoon etc.) op de zomertijd heb staan moeten ze alweer bijna op de wintertijd. Zo'n uurtje winst is dan wel weer lekker, zou je denken. Maar ja voordat ik al die klokken dan weer heb teruggezet, is dat uurtje alweer verge- ven. Misschien is het een beter idee om vanaf nu gewoon altijd op zomertijd te blijven staan. Dan heb ik een half jaar in iedere geval altijd een uurtje speling! Dat ik daar niet eerder opgekomen ben.

Bekijk hier de column in pdf