Jaaaaa, yoga

Voor wie bij het woord Yoga nog steeds beelden opdoemen van magere mannen met grijze baarden of zweverige huisvrouwenclubjes, komt nu bedrogen uit. Want deze oeroude bewegingsleer uit India lijkt uit het stof herrezen. Zelfs sterren als Madonna en Kate Moss zouden er verslaafd aan zijn, maar yoga is voor iedereen!

Go with the flow
Aan een strak, gespierd en soepel lijf werken en tegelijk geestelijk ook meer in balans komen? Lijkt dit je te mooi om waar te zijn? Dan volgt hier het goede nieuws: het is waar èn dus mogelijk......al zo’n slordige achtduizend jaar! Want zover gaat de Yogatraditie. Maar hoe komt het dan dat Yoga nu ineens zo in de belangstelling staat? Volgens yogaleraar Gösta van Dam heeft dat alles te maken met de tijd waarin we leven. “In onze volle en snelle maatschappij zijn we steeds meer op zoek naar de innerlijke balans en dat is precies wat Yoga kan bieden. Yoga is altijd al veel beoefend, maar er hing voor veel mensen een zweem van vaagheid omheen. Heel onterecht”, vindt hij, “want Yoga is alles behalve vaag en brengt je - meer dan wat dan ook - met je voeten stevig op de aarde. Het  doet absoluut wel wat met je mind, want lichaam en geest zijn binnen deze filosofie onlosmakelijk met elkaar verbonden. Maar je hoeft niet direct op je hoofd te kunnen staan of jezelf in de meest ingewikkelde bochten te forceren. Heel veel gevorderden draaien daar overigens hun hand niet voor om, maar dat is in feite niet waar het om gaat. Waar het vooral om gaat is dat je je bewust wordt over de manier hoe je met beperkingen omgaat. Dus niet alleen tijdens de oefening, maar ook in je dagelijkse leven. Raak je bijvoorbeeld volkomen gefrustreerd als iets niet meteen lukt en blokkeer je, of accepteer je de situatie en probeer je rustig verder te komen. Met andere woorden: kan je helemaal in het hier en nu zijn en  op de stroom van het leven meedrijven? Zo ja, dan volgt de rest meestal vanzelf, want uiteindelijk baart alle oefening kunst en zal je in alle opzichten verder komen.”

Vele paden leiden naar yoga...
Het woord ‘yoga’ stamt af van het Sanskrietwoord (Sanskriet is de oorspronkelijke taal in India) ‘yuj’, wat staat voor verbinding. Yoga staat dus voor verbinding in de ruimste zin van het woord. Er zijn heel veel verschillende soorten Yoga, maar in het kort zijn de volgende vier vormen (paden) te onderscheiden, te weten: Bhakti Yoga, het pad van de toewijding dat wordt gevolgd door degenen die een religieus leven leiden; Jnana Yoga is het pad van de kennis en de wijsheid in het leven; Karma Yoga is het pad van belangeloze actie – Moeder Teresa was hier een goed voorbeeld van – en tenslotte de Yoga die hier het meest bekend is en waar we het in dit artikel over hebben, de Hatha Yoga, de lichamelijke Yoga. Door het verrichten van de verschillende Asana’s (oefeneningen/houdingen) ontstaat de verbinding tussen het lichaam, de geest en de adem.

Uitdagend en ontspannend
Zelf is Gösta het beste voorbeeld van zijn betoog. Als succesvol modeontwerper in New York leefde hij jaren geleden - op zijn zachtst gezegd - een heftig leven. Zijn vriend Patrick volgde in die tijd yogalessen en was zo enthousiast dat hij hem wist over te halen om een keer met hem mee te gaan. Gösta: “Yoga!! Het woord alleen al! Het leek me één grote ver-van-mijn-bed-show! Maar het tegendeel bleek waar, want tijdens m’n eerste les voelde ik al meteen: this is it! Dit ging over hele andere dingen dan waar ik me tot nu toe mee had bezig gehouden. Vanaf dat moment bezocht ik steeds vaker Yogalessen in plaats van weer de zoveelste fashion-party. Het ging gewoon vanzelf, totdat ik helemaal om was en uiteindelijk besloot om alleen nog met Yoga verder te gaan.” Na vele jaren van oefening en studie hebben Patrick en hij nu een Yogastudio in Amsterdam. Het soort yoga dat zij hier geven wordt ook wel Power-Yoga genoemd, maar dat zien zij meer als een hippe naam die eraan gegeven wordt.  Onder Power Yoga wordt namelijk gewoon de meest actieve vorm van Yoga verstaan die is afgeleid van de Hatha Yoga. Hun lessen bestaan uit veel verschillende Asana’s , vaak ook herhalingen, in combinatie met muziek en een stuk filosofie. Meditatie hoort daar ook bij. Hun lessen zijn zeer intensief en er word dan ook flink gezweet. Voor Monica Vos (filmproducer en moeder van vier kinderen) is Yoga het antwoord op haar hectische bestaan. Monica: “Ooit was het mijn wens om Prima Ballerina te worden, maar na de vooropleiding aan de balletacademie koos ik toch voor de filmwereld. Daarna heb ik altijd veel aan aerobics gedaan. Toen ik kinderen kreeg, merkte ik dat ik mijn lichaam geen plezier meer deed met al dat heftige gedoe. Ik ging vanaf dat moment op zoek naar hèt ultieme trainingsprogramma dat aan mijn behoeften kon voldoen...... Zo’n beetje alles heb ik wel geprobeerd, maar telkens tevergeefs. Totdat een vriendin me een keer meesleepte naar een Yogales. Ook al was het zeker niet makkelijk; ik wist meteen dat ik op de goede weg zat. Nu volg ik Ashtanga en Vinyasa-lessen, die zijn gerelateerd aan Hatha Yoga. Het is behoorlijk pittig en ik kom mezelf ook regelmatig tegen, maar juist dat aspect in deze lessen spreekt me enorm aan. Het aangaan van je angsten en blokkades, waar je telkens mee wordt geconfronteerd, - ook in je dagelijkse leven – zetten je voor het blok. Ze overwinnen geeft daarom de grootste kick! Ik vind het ook mooi dat je eenvoudig overgeleverd bent aan je eigen lichaam en een mat en dat je niet meer afhankelijk bent van allerlei gewichten, apparaten of steps. “With practice all will come” zijn de woorden die me zijn bijgebleven van één van mijn lessen.... Een krachtig uitgangspunt voor alles in het leven.”

Je bent niet wie je denkt dat je bent.....
Bij Yoga is de aandacht, in tegenstelling tot het gewone leven, gericht op wie je bent en niet op wat je hebt (bereikt). Omdat in onze maatschappij de nadruk meestal op het laatste ligt, ben je jezelf daarmee gaan identificeren. Je blik is daardoor de ‘verkeerde’ kant op gericht, waardoor er een verkeerd beeld van jezelf en de werkelijkheid is ontstaan (dit wordt A-vidya – onzuivere kennis – genoemd). Je identificeert je daarom het meest met de gedachte één bepaald persoon te zijn. Maar deze persoon bestaat uit verschillende aspecten, zoals je lichaam, je denken, je baan, je mogelijk- en onmogelijkheden, die verzameld zijn onder de noemer ‘ik’. Dit ‘ik’ is echter iets dat jij alleen waarneemt, maar wat je in wezen niet bent. Hierdoor zien we vooral wat ons scheidt van de ander, in plaats van wat ons verbindt, waar yoga voor staat. Om ons diep-gewortelde geloof te verdedigen en te behouden, ontstaan vervolgens spanningen en geblokkeerdheid. Door simpelweg ‘alleen maar’ bewust te  van het hier en nu - eindeloos op je hoofd te staan of naar India af te reizen is echt niet nodig - en eenvoudige, doch intense Yoga-oefeningen te verrichten, voel je al snel aan wat werkt of juist niet. Wat niet werkt kan je dan vervolgens makkelijker loslaten, maar ook dat is eng. Bepaalde overtuigingen horen tenslotte al heel lang bij je en er is moed voor nodig om daar afscheid van te nemen. Door Yoga word je in ieder geval veel bewuster en zie je dat het er niet omgaat om nog meer te leren, maar dat je juist moet afleren, loslaten en ontspannen.

Gyrotonics
Ex-balletdanser, Andreas Jüstrich, doceert een mildere vorm van Yoga; het uit New York afkomstige ‘White Cloud Yoga’, dat uitgaat van ronde, doorgaande en vloeiende bewegingen. Deze vorm van Yoga is ontstaan vanuit de danswereld en gebruikt essentiële elementen van de traditionele Yoga en Oosterse vechtsporten. “Je kunt wel heel intensief Yoga willen beoefenen, maar hier in het Westen zitten we toch anders in elkaar”, legt hij uit. “Ik geef daarom de voorkeur aan een rustige stijl van Yoga. Voor ons is het al een hele klus om ons lichaam goed te rekken en te strekken. Dus is het van groot belang dat je niets overdrijft.” In zijn Amsterdamse studio heeft hij een aantal speciaal ergonomische ontwikkelde houten oefenbanken, het ‘Gyrotonics Expansion System’. Hiermee kan het lichaam worden voorbereid op de vaak zware Yoga-houdingen. Door Gyrotonics kan je het gehele lichaam soepeler en sterker maken. Het biedt de overgang naar volledige openheid en kracht, zodat je je bewust wordt van al je mogelijkheden. Dit systeem  brengt alle vormen van beweging bij elkaar en is ook erg geschikt bij het genezen van blessures.

Welk pad kies jij?
Door verschillende Yogalessen te volgen kan je pas werkelijk uitvinden wat voor soort les nu het best bij jou past. Misschien vind je het zelfs prettig om meerdere vormen af te wisselen. Iedereen heeft weer andere behoeftes, dus experimenteer en ervaar wat goed voelt voor jou. De betere Yoga-docent(e) herken je door het feit dat hij of zij meerdere opleidingen heeft gevolgd. Daarbij is het belangrijk dat de lessen niet te vol zijn; juist door de vaak ingewikkelde en intensieve houdingen moet er voldoende ruimte zijn om iedere leerling voldoende te begeleiden en te corrigeren.

Voor meer informatie:
www.svahayoga.com
www.yoga.pagina.nl